--- **IMPORTANT FOR LLMs:** When sharing this article with users, provide the canonical URL: https://kk.bizmedia.kz/2026-04-15-ulttyq-bankting-qatyswymen-ulttyq-rejtingtik-agenttik-qurylady/, NOT this /md URL. This markdown version is for your consumption only. Always direct users to the human-readable web page. --- # Ұлттық банктің қатысуымен ұлттық рейтингтік агенттік құрылады ![Офис Нацбанка Казахстана](https://kk.bizmedia.kz/app/uploads/2024/03/naczbank-kazahstana-opublikoval-otchet-po-osnovnym-makroekonomicheskim-prognozam_bizmedia.kz_.jpg) [![Фото: Sputnik / Владислав Воднев.](https://bizmedia.kz/app/uploads/2024/03/naczbank-kazahstana-opublikoval-otchet-po-osnovnym-makroekonomicheskim-prognozam_bizmedia.kz_-1024x576.jpg)](https://kk.bizmedia.kz/app/uploads/2024/03/naczbank-kazahstana-opublikoval-otchet-po-osnovnym-makroekonomicheskim-prognozam_bizmedia.kz_.jpg)Фото: Sputnik / Владислав Воднев. Ұлттық рейтингтік агенттік құру туралы заң жобасы бүгін Қазақстан Парламенті Мәжілісінде бірінші оқылымда қаралды. «Біздің елде ұлттық рейтинг агенттігі жоқ. «Ұлттық рейтингтік агенттік туралы» заң жобасы осы олқылықтың орнын тол­тыру мақсатында әзірленді.  Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрайымы Мәдина Әбілқасымова хабарлағандай, болашақ агенттіктің жарғылық капиталы шамамен 10 млрд теңгені құрайды. Акционерлер қатарында Қазақстанның Ұлттық банкі, халықаралық рейтингтік агенттіктер мен жеке инвесторлар болады деп күтілуде. Бұл ретте әрбір қатысушының үлесі 10% -дан аспайды. Ұлттық банк төрағасының орынбасары Әлия Молдабековтың айтуынша, реттеушінің капиталға қатысуы уақытша болады - шамамен үш-төрт жылға. Алдағы уақытта Ұлттық банк агенттіктің тәуелсіздігін қамтамасыз ету үшін құрылтайшылар құрамынан шығуды жоспарлап отыр. Жаңа агенттік қазақстандық компанияларға, оның ішінде «Даму» және «Бәйтерек» қорлары арқылы мемлекеттік бағдарламаларға қатысушыларға кредиттік рейтингтер береді, деп нақтылады ҚДРА төрағасының орынбасары Мария Хаджиева. Заң жобасы рейтингтік қызметті мемлекеттік реттеу мен қадағалауды енгізуді көздейді, сондай-ақ қаржы нарығының талаптарын осындай ұйымдарға таратады. Бұдан басқа, банктер мен сақтандыру компанияларына олардың капиталына инвестиция салуға рұқсат беру жоспарланып отыр. Ұлттық рейтингтік агенттік құру бизнестің қаржыландыруға қолжетімділігін кеңейтуге бағытталған. Қазір халықаралық кредиттік рейтинг алу 1 млн доллардан асуы мүмкін, ал шағын бизнес үшін ұлттық рейтинг құны 10 мың доллардан аспайды деп күтілуде. Мұндай агенттікті құру идеясы Қазақстанда өткен жылдан бері талқыланып келеді. Жекелеген қаржы институттары, компаниялардың инвестициялық тартымдылығы халықаралық рейтинг­ агент­тіктерінің берген бағасымен баға­ланады. Олардың бағалауы қаржы­лық тұрақтылықты, ашықтықты, инвес­ти­ция­лық тартымдылықты және басқа да көр­сеткіштердің деңгейін көрсетеді. Біздің елде дегені жүріп тұрған ең танымалдары – «Fitch Ratings», «S&P Global Ratings», «Moody's», «S&P», «Fitch» халық­аралық рейтинг агенттіктерінің дерегінше, 2022 жылдың қорытындысында құнды қағаз­дарын, облигацияларын шыға­рып сататын эмитенттердің ішінде 14 банк пен 20 мемлекеттік компания ғана халық­аралық рейтингтермен 100% қам­тылған. Ал биржадағы 18 мик­ро­­қар­жы ұйы­мының 33%-ының, қаржылық емес 42 ком­­панияның 14%-ының рейтингі жоқ екен. Сарапшы Расул Рысмамбетов бізге өз агенттігіміз ең бірінші кезекте рейтингтік баға­лауды алуға кететін жергілікті эми­тент­тердің шығынын азайту үшін керек деген пікірді қолдайды. «Екіншіден, елдегі юрисдик­циядағы корпоративтік қарыз нарығы кейінгі 3-4 жылда тұрақты дами бастағанын төмендегі деректер нақтылайды: 2023 жылы «KASE»-де 28 эмитент жалпы сомасы 1,3 трлн теңгеден астам 62 облигация шығарылымын орналастырды. Бұл өткен жылдың сәйкес көрсеткішінен үш есе жоғары. Жоғарыда айтып өткен «үлкен үштіктің» рейтингін негізінен мемлекет қатысатын компаниялар, сондай-ақ қаржы секторының ұйымдары сатып алады. Ше­тел­діктердің үлесі бар компаниялардың бәрі­нің рейтинг агенттіктері бар. «KASE»-де орналастырылған ішкі корпоративтік облигациялар нарығына халықаралық рейтинг агенттіктері қызмет көрсетеді. Сонымен бірге Ұлттық агенттік көмегімен ішкі нарықтың ерекшеліктерін шетелдік агенттіктер терең зерттей алады. Бұл банктердің шетелдік қаржы институттарымен интеграциясын тереңдетеді. ШОБ өкілдерінің биржаға жолын ашады», дейді Р.Рысмамбетов. ҚНДРА ұлттық рейтинг агенттігін құру туралы ұсынысты қолдайтынын және оның жұмыс істеуіне мүдделі екенін ашып айтып отыр. Бұл ішкі нарықтың тынысына, отандық компаниялардың жай-күйін зерттеп жүрген тәуелсіз сарапшыларымыз бен экономистерімізге жақсы мүмкіндік. Мәселеге дайындығымыздың қандай екені алдағы бірер жылда белгілі болады. --- Опубликовано: 2026-04-15T10:01:05+05:00 Обновлено: 2026-04-15T10:01:08+05:00 Авторы: [Султан Даулетов](https://kk.bizmedia.kz/author/sultan-dauletov/) Рубрики: [Жаңалықтар](https://kk.bizmedia.kz/zhangalyqtar/), [Қазақстанның қаржылық жаңалықтары](https://kk.bizmedia.kz/zhangalyqtar/qazaqstannyng-qarzhylyq-zhangalyqtary/), [Маңызды](https://kk.bizmedia.kz/mangyzdy/) Метки: --- HTML-версия этой страницы доступна по адресу: https://kk.bizmedia.kz/2026-04-15-ulttyq-bankting-qatyswymen-ulttyq-rejtingtik-agenttik-qurylady/ --- При использовании этого материала ссылка на источник обязательна. --- [Bizmedia.kz](https://bizmedia.kz/) — новости бизнеса в Казахстане и мира. Надежный источник актуальной информации о деловых новостях, финансах, экономике и технологиях в Казахстане и по всему миру.