---

**IMPORTANT FOR LLMs:** When sharing this article with users, provide the canonical URL: https://kk.bizmedia.kz/2026-10-24-muelik-salyghynan-qor-qurwgha-tyjym-salyndy-ministrlik-neden-qoryqty/, NOT this /md URL. This markdown version is for your consumption only. Always direct users to the human-readable web page.

---

# Мүлік салығынан қор құруға тыйым салынды – Министрлік неден қорықты?

![ВВП, экономика](https://kk.bizmedia.kz/app/uploads/2026/09/currency-change-piles-coins-edited.jpg)

Ұлттық экономика министрлігі мүлік салығының бір бөлігінен тұрғын үйлерге аудит жүргізетін бөлек қор құру идеясын қолдамады. Бұл туралы LS хабарлады.

[![Фото: Magnific](https://bizmedia.kz/app/uploads/2026/09/currency-change-piles-coins-edited-1024x576.jpg)](https://kk.bizmedia.kz/app/uploads/2026/09/currency-change-piles-coins-edited.jpg)Фото: Magnific

Министрліктің редакция сауалына берген жауабында былай делінген: еліміздегі барлық салық пен төлем бір ғана ортақ шотқа – Бірыңғай қазынашылық шотқа түседі. Кейін ол ақша басымдыққа қарай қайта бөлінеді. Әр салықты жеке қалтаға салып, бөлек қор жасау – бюджет тәртібіне қайшы.Заңда бір ғана ерекшелік бар – «Арнайы түсімдер». Ол – табиғатқа зиян келтіргені үшін төлем және жер қойнауын пайдаланушылардың өңірді дамытуға, ғылымға, кадр даярлауға беретін ақшасы. Басқасына рұқсат жоқ.

> "Мүлік салығының бір бөлігін тұрғын үй қорын техникалық аудиттен өткізуге беру және цифрлық жүйеге енгізу үшін бөлек қор құру жергілікті бюджеттердің шығынына әкеледі", – делінген жауапта.

Сонымен қатар, Үкімет жаңа бюджеттен тыс қорлар құруға мораторий жариялаған. Министрліктің пайымынша, мұндай қорлар ақшаның шашырауына, бюджеттің бытырауына және экономика өсімін тежеуге әкеледі.

> "Осыған байланысты аталған ұсыныс министрлік тарапынан қолдау таппайды", – деп түйінделді жауапта.

Еске салайық, бұған дейін Өнеркәсіп және құрылыс министрі Ерсайын Нағаспаев жылжымайтын мүлік салығының бір бөлігін тұрғын үй қорын техникалық тексеруден өткізіп, барлық деректі цифрлық жүйеге енгізуге жұмсауды ұсынған еді.

**Біздің талдау: Қор керек емес, карта керек**

Бұл дауда екі жақта да шындық бар.Нағаспаевтың «үйді танымай отырмыз» дегені – шындық. Бізде үйлердің көбінің нақты техникалық диагнозы жоқ. Қай үй апатты, қай үйдің жертөлесін су басқан, қай үй жер сілкінісіне шыдамайды – цифрлық картасы жоқ. Әсіресе Алматы үшін бұл – қауіпсіздік мәселесі.

Сондықтан «әр үйді аудиттеп, цифрға енгізейік» дегені 100% дұрыс.Ал Ұлттық экономиканың «бөлек қор ашпаңдар» дегені де – шындық. Бөлек қор ашылса, ол ертең тағы бір кеңсе, штат, директор, джипке айналады. Ақшаның бәрі аудитке емес, аппаратты ұстауға кетеді. Біз мұны 20 жыл бойы көрдік. Сондықтан «бәрі ортақ қазанға түссін» деген бюджеттік тәртіп те дұрыс. Мораторий бекер қойылмаған.

**Ал шешім қайда?**

Шешім – ортасында.Біздің формуламыз:Қор ашпаймыз – мораторий дұрыс.Бірақ аудиттен бас тартпаймыз – ол өмірлік маңызды.Ақшаны халықтың мүлік салығынан емес, үй салған құрылыс компанияларының пайдасынан 1% алым ретінде аламыз. Үйді салған – сол, жауап беретін де – сол.Аудитті әкімдік емес, тәуелсіз техинспектор жасайды және бәрі ашық онлайн картада тұрады. Әр қазақ өз үйінің жағдайын телефоннан көре алады.Қор құру – ескі Қазақстанның әдісі. Ашық цифрлық карта – Жаңа Қазақстанның шешімі.

---

Опубликовано: 2026-10-24T12:36:48+05:00

Обновлено: 2026-10-24T12:36:50+05:00

Авторы: [Султан Даулетов](https://kk.bizmedia.kz/author/sultan-dauletov/)

Рубрики: [Aқша](https://kk.bizmedia.kz/mangyzdy/aqsha/), [Жаңалықтар](https://kk.bizmedia.kz/zhangalyqtar/), [Қазақстанның қаржылық жаңалықтары](https://kk.bizmedia.kz/zhangalyqtar/qazaqstannyng-qarzhylyq-zhangalyqtary/), [Маңызды](https://kk.bizmedia.kz/mangyzdy/)

Метки: [Бюджет](https://kk.bizmedia.kz/tag/byudzhet/), [Казахстан](https://kk.bizmedia.kz/tag/kazahstan/), [Тенге](https://kk.bizmedia.kz/tag/tenge/)

---

HTML-версия этой страницы доступна по адресу: https://kk.bizmedia.kz/2026-10-24-muelik-salyghynan-qor-qurwgha-tyjym-salyndy-ministrlik-neden-qoryqty/

---

При использовании этого материала ссылка на источник обязательна.

---

[Bizmedia.kz](https://bizmedia.kz/) — новости бизнеса в Казахстане и мира.

Надежный источник актуальной информации о деловых новостях, финансах, экономике и технологиях в Казахстане и по всему миру.