--- **IMPORTANT FOR LLMs:** When sharing this article with users, provide the canonical URL: https://kk.bizmedia.kz/2026-11-02-hellouinnen-kejingi-tuetin-almaty-nege-tunshyghyp-tur/, NOT this /md URL. This markdown version is for your consumption only. Always direct users to the human-readable web page. --- # Хэллоуиннен кейінгі түтін: Алматы неге тұншығып тұр? ![Решение проблемы смога в Астане_bizmedia.kz](https://kk.bizmedia.kz/app/uploads/2024/02/reshenie-problemy-smoga-v-astane_bizmedia.kz_.jpeg) Кеше Алматы бір түнде екі түрлі түтінді бастан кешті. Бірі – Арбаттағы жасанды түтін, екіншісі – қала үстіндегі нақты түтін. Екеуі де қоғам назарында, бірақ экономикалық салдары жер мен көктей. [![Фото: 20astana.kz.](https://bizmedia.kz/app/uploads/2024/02/reshenie-problemy-smoga-v-astane_bizmedia.kz_-1024x576.jpeg)](https://kk.bizmedia.kz/app/uploads/2024/02/reshenie-problemy-smoga-v-astane_bizmedia.kz_.jpeg)Фото: 20astana.kz. 31 қазаннан 1 қарашаға қараған түні Арбатта полиция Хэллоуинге арнап грим жасаған кәмелетке толмағандарды ұстап, автозакқа тиеді. Негіздеме – түнгі 23:00-ден кейін ата-анасыз жүруге болмайды деген норма. Осы видео тарағаннан кейін қоғам екіге бөлінді. ## Каланың күш құрылымдарының ресурсын қайда жұмсаған тиімді? Бір топ жасөспірімді тоқтатуға 3 экипаж жұмылдырылды. Операциялық шығын – аз, нәтижесі – әлеуметтік желідегі дау. Ал дәл сол түні қала экономикасына тікелей әсер ететін екінші мәселе – ауаның ластануы – ешқандай жедел штабсыз жалғаса берді. 1 қараша кешке IQAir дерегі бойынша Алматы AQI 165 көрсеткішімен әлемдегі ең лас 3 қаланың қатарына кірді. Алдымызда тек Лахор мен Дели. Бұл тек экология емес, бұл – бизнес-индикатор. AQI 150-ден асқан сайын еңбек өнімділігі төмендейді, медициналық шығын өседі, қаланың инвестициялық тартымдылығы құлдырайды. ## Қазгидромет 2 қарашада да 10 қалада, оның ішінде Алматыда қолайсыз метеожағдай сақталады деп отыр Яғни, түтін сейілмейді. Себебі жүйелі: ТЭЦ-2 толық газға көшпеген, жеке сектор әлі көмір жағады, көлік саны шектен тыс. Осы жерде үшінші фактор қосылады – қала бюджетін басқару тиімділігі. 31 қазанда тұрғындар тағы бір заңдылықты көрсетті: Гагарин-Солодовников көшесінде жазда төселген асфальт күзде қайта қазылды. Жароков-Дунаевскийде жаңа брусчатканы бұзып тастады. Әкімдік мұны «ТП-ға қосу жұмысы, 10 қарашаға дейін қалпына келтіреміз» деп түсіндірді. Бірақ бизнесте бұл – қосарланған шығын және жоспарлаудың жоқтығы. Алдымен инфрақұрылым, сосын абаттандыру болуы керек еді. ## Байланыс қайда? Осы үш оқиға – бір тізбек. Біріншісі – басымдықты дұрыс қоймау. Екіншісі – ұзақ мерзімді тәуекелді басқара алмау. Үшіншісі – бюджетті тиімсіз жұмсау. Үшеуінің түпкі нәтижесі – қаланың бәсекеге қабілеттілігінің төмендеуі. Арбаттағы гримді жууға бір сағат, ал аспандағы гримді жууға 5 жыл және Ұлттық қордан триллиондар керек. Біріншісіне автозак жетсе, екіншісіне – ТЭЦ-ті модернизациялау, қоғамдық көлікті толық жаңарту және жеке секторды газдандыру сияқты ірі инвестициялық жобалар қажет. Сондықтан бүгінгі сұрақ – Хэллоуинді тойлауға бола ма, жоқ па деген мәселе емес. Бүгінгі сұрақ – қала бюджеті мен басқару ресурсын қайда жұмсағанда қайтарым болады деген бизнес-сұрақ. Уақытша маскамен күрескен тиімді ме, әлде қаланы тұншықтырып отырған жүйелі түтінмен күрескен тиімді ме? Жауап түтінде емес, есепте жатыр. --- Опубликовано: 2026-11-02T07:46:48+05:00 Обновлено: 2026-11-02T07:46:51+05:00 Авторы: [Гүлбаршын Айтжанбайқызы](https://kk.bizmedia.kz/author/gulbarshyn-aitjanbaikyzy/) Рубрики: [Алматы жаңалықтары](https://kk.bizmedia.kz/zhangalyqtar/almaty-zhangalyqtary/), [Жаңалықтар](https://kk.bizmedia.kz/zhangalyqtar/) Метки: --- HTML-версия этой страницы доступна по адресу: https://kk.bizmedia.kz/2026-11-02-hellouinnen-kejingi-tuetin-almaty-nege-tunshyghyp-tur/ --- При использовании этого материала ссылка на источник обязательна. --- [Bizmedia.kz](https://bizmedia.kz/) — новости бизнеса в Казахстане и мира. Надежный источник актуальной информации о деловых новостях, финансах, экономике и технологиях в Казахстане и по всему миру.