Алматыда өткен CFO Summit XIII қаржы директорлары форумының «Ұзақ ақша, қысқа цикл және қымбат капитал» сессиясында инвестициялар тақырыбы талқыланды.

Halyk Bank басшысы Үміт Шаяхметова бұл тақырып 10 жылдан бері талқыланып келе жатқанын, жағдай күрделеніп кеткенін айтты. Шетелден валютамен қаражат тарту қымбаттап кеткенімен де жағдай күрделенеді. Пандемиядан кейін мөлшерлемелердің өсуі жаһандық трендке айналды: егер бұрын еуро мен доллардағы мөлшерлемелер нөлге жуық болса, тіпті теріс болса, қазір олар оң аймақта тұр — мысалы, US Treasuries табыстылығы шамамен 4% құрайды. Біздің маржаны ескерсек, валюталық несиелер де қымбат болып қалады.
Банк жүйесіндегі артық өтімділік негізінен ұзақ мерзімді инвестициялық жобаларға емес, тұтынушылық несиелеуге бағытталады, деп наразылық білдірді банк басшысы. Себебі банктерді қорландыру қысқа әрі қымбат, сондықтан банктер коммерциялық ұйымдар ретінде қаражатты кірістілігі жоғары жерлерде — тұтынушылық қарыздар мен бағалы қағаздарға орналастырады.
«Бизнес тарапынан инвестициялық несиелерге деген сұраныс төмен күйінде қалып отыр. Өтімділік болғанның өзінде компаниялар үшін 20-22% несиені орналастыру тым қымбат. Бұл ретте теңгенің салыстырмалы түрде күштілігінен көптеген компаниялар доллар немесе юаньмен несие алуға қызығушылық танытты, себебі олар бойынша мөлшерлемелер төмен», — деді Шаяхметова.