Иранмен сауда жасайтын барлық елдер үшін 25 пайыз мөлшерінде американдық баж салығы енгізілетінін АҚШ президенті Дональд Трамп өзінің Truth Social әлеуметтік желісінде дүйсенбі, 12 қаңтар күні кешке айтты.
«Осы сәттен бастап Иран Ислам Республикасымен бизнес жүргізетін кез келген ел АҚШ-пен жүзеге асырылатын барлық іскерлік операциялардан 25% көлемінде баж салығын төлейтін болады. Осы жарлық түпкілікті болып табылады және шағымдануға жатпайды», — делінген хабарламада.
Қазақстанның позициясы
Қазақстанның Сауда және интеграция министрлігінде Иранмен «бизнес жүргізетін» елдердің тауарларына қатысты АҚШ-тың жаңа 25%баждарына түсініктеме берілді. Ведомствода «халықаралық сауда-экономикалық күн тәртібі мен жағдайдың дамуын, оның ішінде АҚШ-тың Иранмен сауда байланысы бар елдерге қатысты мәлімдемелерін мұқият қадағалап отырғанын» мәлімдеді.
«Қазіргі уақытта ықтимал шаралардың егжей-тегжейі мен оларды қолдану параметрлері әлі белгісіз, осыған байланысты министрлік оқиғалардың түрлі сценарийлерін бағалауда. Бұл ретте Қазақстан Республикасы өзінің халықаралық сауда-экономикалық міндеттемелерін дәйекті түрде орындайды және сыртқы экономикалық саясатта салмақты әрі прагматикалық тәсілді ұстанады», — делінген Сауда министрлігінің хабарламасында.
Қазақстанды Иранмен қандай келісмшараттар байланыстырады
Сарапшылар Қазақстан мен Иран қарым-қатынастарының үш негізгі бағытын бөліп көрсетеді:
- логистика (Каспий порттарын дамыту, контейнерлік тасымалдар),
- өнеркәсіптік және АӨК ынтымақтастығы (қазақстандық ұн, ет, май экспорты Иран нарығына),
- сондай-ақ энергетикалық және мұнай-химия кооперациясы (бірлескен зерттеулер және технологиялар алмасу)
Ынтымақтастықтың негізгі салалары:
- Көлік және логистика
- Порттарды жаңғырту және Каспий флотын дамыту.
- Тауар айналымын ұлғайту үшін контейнерлік сервистерді кеңейту.
- Процестерді жеделдету үшін кедендік рәсімдерді цифрландыру.
Сауда және ауыл шаруашылығы
Энергетика және өнеркәсіп
Бірлескен зерттеулер, технологиялар алмасу мүмкіндігі.
Компаниялардың мұнай-газ және мұнай-химия салаларын жаңғыртуға қатысуы.
Ғылым, мәдениет және гуманитарлық сала
Мәдени алмасу бағдарламалары (2026-2028 жылдарға арналған бағдарламаға қол қойылды).
Зияткерлік меншік, денсаулық сақтау және фармацевтика саласындағы ынтымақтастық.
Әл-Фараби мұрасын бірлесіп зерделеу және тарихи-мәдени кешен құру мүмкіндігі.
Таяудағы келісімдер (2025 желтоқсан — 2026 қаңтар):
Азаматтар үшін визасыз режим 14 күнге дейін.
Өзара құқықтық көмек, көліктегі, мәдениеттегі, зияткерлік меншіктегі ынтымақтастық туралы меморандумдар мен шарттар.
Сарапшылардың атап өтуінше, қарым-қатынастар белсенді дамып келеді.
