Энергетикадағы жасанды интеллект – енді сән емес, есеп. Министрлік есептеуінше, мұнайдың жолын 85% дәлдікпен болжау, газды 86% дәлдікпен санау жылына 23 млрд теңге үнемдейді. Бұл туралы үкімет отырысында Энергетика министрі Ерлан Ақкенженов мәлімдеді.
Оның айтуынша, цифрлық шешімдер салаға туындаған проблемаларды жоюдан оларды алдын ала болжауға көшуге көмектесуі тиіс.
Қайдан келеді 23 млрд?
Министрлік үш бағыт бойынша есеп берді. Digital Qazaqstan стратегиясы шеңберінде 2029 жылға дейін Энергетика министрлігі үш бағыт – цифрлық қосарланған (цифровой двойник), жасанды интеллект және киберфизикалық қауіпсіздік бойынша 20 іс-шараны іске асырады. Қазір 45 ИИ-жобадан тұратын қоржын бар, оның 34-і енгізу сатысында тұр. Пайданың басым бөлігі – мұнай-газ саласында.
1. Мұнай – 22,5 млрд теңге. Ең үлкен әсер осында. ЖИ мұнай өнімдерінің айналымын – өндіру, тасымалдау, өңдеу, сату – 85% дәлдікпен жоспарлайды. Бұрын әр кезең бөлек саналса, енді KMG.AIAN жобасы төрт кезеңді бір топливтік балансқа біріктіреді. Қай өңірде тапшылық болады – алдын ала көрінеді. Осыдан ғана жылына 22,5 млрд теңге үнем.
2. Газ – 300 млн теңге. Газ саласында ИИ тұтынуды болжау үшін қолданылады. Дәлдігі – 86%-ға дейін. Қыста қай өңір қанша газ жағады – соны алдын ала есептеп, тасымалды оңтайландыру жыл сайын 300 млн теңге береді.
3. Өндірістік қауіпсіздік – 370 млн теңге. Бұл – апатты болдырмаудың бағасы. Дрон + жылу камерасы + ИИ арқылы түтін мұржасы, электр желісі, гидротехникалық құрылыстар тексеріледі. Ақау ерте табылса, апат болмайды. Осыдан 370 млн теңге үнем. Осы үш бағыттың өзі 23,17 млрд теңге болады.
Министрлік оны «шамамен 23 млрд» деп дөңгелектеп отыр. Бұл – бақылаудан болжауға көшуБұрын энергетикадағы цифрландыру – есеп беру еді. Енді – басқару. Мысалы, Қарағандыда дрондар электр желісін ажыратпай-ақ 200-ден аса тіректі бірнеше сағатта тексерді. Бұрын бұл апталап созылатын. Көмір қоймасын дрон түсіріп, ИИ 20 минутта 99% дәлдікпен көлемін есептейді.Қысқасы, 23 млрд – ЖИ-дің өзі әкелетін ақша емес, ЖИ арқылы жіберілмейтін қателіктердің, ұрланбайтын жанармайдың, болмайтын апаттың құны.
