Қазақстандағы төртінші МӨЗ құрылысының жобасы практикалық кезеңге өткенін кеше хабарладық. Бүгін «жаңа МӨЗ құрылысын ақтау үшін бензин бағасы көтерілуі мүмкін» деген әңгімелер айтыла бастады.
Жобаның алдын ала техникалық-экономикалық негіздемесін (алдын ала ТЭН) белгілі бір «халықаралық инжинирингтік команда» жүргізеді. Компанияның атауын Энергетика министрлігі әзірге айтқан жоқ.
МӨЗ құрылысына арналған алаңды таңдауға ерекше көңіл бөлінеді. Сарапшылар көліктік логистиканы, теміржол инфрақұрылымына қолжетімділікті, өткізу нарықтарының жақындығын, экологиялық талаптарды және инженерлік коммуникациялардың болуын бағалайды.
ҚР энергетика министрі Ерлан Ақкенженов атап өткендей, жаңа кешеннің құрылысы ұзақ мерзімді энергетикалық тұрақтылық үшін прагматикалық және стратегиялық маңызды қадам. Оның айтуынша, жобаның орналасуы мен конфигурациясы бойынша барлық шешімдер тек экономикалық тиімділік пен техникалық есептеулер негізінде қабылданатын болады.
Бензин мен керосиннің шекаралас елдерге экспорты тағы бір проблема болды
- Мысалы, Бішкекте Аи-92 бензині 74,4 сом тұрады.
- Бұл 400 теңге.
- Қазақстанда осындай бензиннің литрі 330-335 теңге тұрады.
Ең басты сұрақ — 4 МӨЗ үшін шикізат базасы қайдан келеді.
Energy Monitor салалық Telegram-арнасының иесі Нұрлан Жұмағұлов Қазақстанда жылына қуаттылығы 10 млн тонна болатын төртінші ірі мұнай өңдеу зауытының (МӨЗ) құрылысының мүмкін болатын құнын $15 млрд-қа бағалады Бұл АЭС құрылысының құнымен салыстыруға болады.
«4-ші МӨЗ құрылысы бойынша — оның құрылысы ҚМГ-ге жүктелмегеніне қуаныштымын (қаржыландыру және шикізат базасын қамтамасыз ету бойынша жүктеме аз), ал SK Ondeu-ға (күмәнді жобалары бар бұрынғы ҚХК) берілді… Нәтижесінде жобаның жалпы құны инфрақұрылымды қоса есептегенде $15 млрд болуы мүмкін», — деп жазды ол.
Оның пікірінше, ең басты мәселе болашақ МӨЗ үшін шикізат базасын іздеу.
Жаңа МӨЗ орналасатын жерге келетін болсақ, бұған дейін зауытты Ұлытау облысында
«Қазақстан-Қытай мұнай құбырына жақын маңда орналастыру ұсынысы айтылған болатын. Алайда, Атырау-Кеңқияқ-Құмкөл мұнай құбыры Шымкент пен Павлодарда МӨЗ қуаттылығын кеңейтуді ескере отырып, жылына 8 млн тоннадан 25 млн тоннаға дейін кеңейтілуі тиіс», — деп есептейді сарапшы.
Жұмағұлов сондай-ақ, елде локомотивтік тартымның жетіспеушілігінен МӨЗ өндірген 10 млн тоннаға жуық мұнай өнімдерін жеткізуде қиындықтар туындайтынын атап өтті. Осыған байланысты бензин мен дизель отынын ірі тұтыну орталықтарына, ең алдымен
Бұған дейін Маңғыстау облысында төртінші МӨЗ салу ұсынылғаны хабарланған болатын. Бұл жергілікті мұнайды өткізуді және артық жұмыс күшін жұмысқа орналастыруды қамтамасыз етуі тиіс еді. Нәтижесінде жобаның жалпы құны инфрақұрылымды қоса есептегенде 15 млрд долларды құрауы мүмкін. Грузиядағы 1,2 млн тонна қуаты бар Кулеви МӨЗ 700 млн долларға салынды.
Басқаша айтқанда, жобаның экономикасы үкіметті ЖЖМ бағасын босатуға мәжбүрлейді, әйтпесе бірде-бір инвестор оны тиімді деп есептемейді.
