Халықтың ЕДБ депозиті рекордтық 28,5 трлн теңгеге жетті, ал теңгелік депозиттер жинақтарды сақтаудың басты құралы деген мәртебені біржола өзіне қаратты.
Бір айда жеке тұлғалардың салымдарының көлемі 1,42% -ға ұлғайды, ал жылдық көрсеткіште өсу 15% -дан астамды құрады.
Бұл ретте жаңа теңгелік депозиттер бойынша орташа мөлшерлеме біртіндеп төмендеуде: егер қаңтарда ол 15,3% құраса, сәуірге қарай 14,8% дейін төмендеді. Алайда халықтың банк жинақтарына деген қызығушылығы әлсіреген жоқ. Сарапшылар мұны нарықтың бұрынғысынша табысы жоғары өнімдерді ұсынуымен байланыстырады — жекелеген банктер жылдық табыстылығы 20,5% -ға дейінгі салымдарды ұсынады.
Жоғары ставкалар халық жинақтарының құрылымын да айтарлықтай өзгерттi
Депозиттердің жалпы көлемінің 22,7 трлн теңгесі ұлттық валютада орналастырылған, ал валюталық салымдарға шамамен 5,8 трлн теңге тиесілі. Дәл осы теңгелік депозиттер сәуірде нарықтың негізгі өсуін қамтамасыз етті: олардың көлемі 2,29% -ға ұлғайды, ал валюталық салымдар 2% -ға қысқарды. Жылдық көрсеткіште айырмашылық одан да елеулі — теңгелік жинақ ақша 22% дерлік өсті, ал валюталық ақша 4,7% -ға төмендеді.
Сарапшылар Қазақстанда салымшылардың мінез-құлқы айтарлықтай өзгергенін атап өтті. Егер өткен жылдардағы девальвациялық күйзелістерден кейін халық дәстүрлі түрде жинақтарын доллармен сақтауды қаласа, енді теңге жоғары нақты табыстылықтың арқасында тартымды құралға айналып отыр.
Салыстыру үшін:
2016 жылы халықтың валюталық салымдарының үлесі 70% -ға жетті, алайда 2025 жылдың қорытындысы бойынша депозиттерді долларландыру деңгейі тарихи минимумға — 21,9% дейін төмендеді. Бұл ретте, Ұлттық банктің мәліметінше, халық арасындағы валюталық салымдардың үлесі өткен жылғы желтоқсанда рекордтық 17,8% -ға дейін төмендеді. Депозиттерге кепілдік беру жүйесі сенімнің қосымша факторы болып қала береді. Мемлекеттік қорғау жинақ салымдары бойынша 20 млн теңгеге дейінгі, басқа теңгелік депозиттер бойынша 10 млн теңгеге дейінгі және валюталық депозиттер бойынша 5 млн теңгеге дейінгі сомаларға қолданылады. Кепілдік беру жүйесіне 21 екінші деңгейлі банк қатысады, ал жеке тұлғалардың барлық салымдары қорғаумен қамтылған.
Сарапшылар атап өткендей, бүгінде тұрақты кірісі бар салымшылар сегменті белсенді түрде өсіп келеді, олар мөлшерлемелердің өзгеруін мұқият қадағалап, ағымдағы шоттардан қаражатты саналы түрде мерзімді және жинақ өнімдеріне аударады.
