Жаңа өзгерістердің негізгі тұстары мен себептері.
Есептеу әдістемесінің өзгеруі: Ең төменгі жеткіліктілік шегі енді ең төменгі зейнетақымен қатар, ең төменгі жалақы мөлшерін, өмір сүру ұзақтығын, жылдық табыстылықты (9%) және инфляциядан 5%-ға жоғары жыл сайынғы индекстеуді ескереді.
- Қолжетімді соманың азаюы: Осы күрделі есептеулердің нәтижесінде шотта қалуы тиіс ақша мөлшері (жеткіліктілік шегі) ұлғаяды, бұл өз кезегінде азаматтардың мерзімінен бұрын шешіп алатын қаражатын азайтады.
- Премьер-Министр Олжас Бектенов зейнетақы жинақтарының ең төменгі жеткіліктілігі шегін есептеудің жаңа әдістемесі туралы қаулыға қол қойды. БЖЗҚ 2026 жылға арналған жаңа шектерді құжат күшіне енгеннен кейін үш жұмыс күні ішінде жариялауға міндетті.
- Қаулыда жаңа шекті сома тиісті жас үшін өткен жылғы деңгейден төмен болмауы тиістігі бөлек жазылған. Бұл ретте индекстеу болжамды инфляциядан бірден 5 пайыздық тармаққа жоғары болып есептеледі. Сондықтан көрсеткіштің төмендеуін күтудің қажеті жоқ.
- Әдістеме күшіне енгеннен кейін, БЖЗҚ 3 жұмыс күні ішінде 2026 жылға арналған ең төменгі жеткіліктілік шегінің жаңа мөлшерлерін жариялауы тиіс. Сол кезде әртүрлі жастағы адамдардың шотта нақты қанша ақша қалдыруы керек екені белгілі болады.
- Бұл – зейнетақы жинағын үй сатып алуға, ипотеканы өтеуге немесе емделуге жұмсауды жоспарлап отырғандар үшін өте маңызды сәт. Егер шекті межелер өсетін болса, шоттан алуға болатын қолжетімді сома азайып кетуі мүмкін.
Формуладағы басты өзгеріс бұрын ең төменгі төлемнің базалық мөлшерлемесі ең төменгі зейнетақыға байланысты болғанына қатысты. Енді ең төменгі жалақы есебіне қосылды. 2026 жылы ең төменгі зейнетақының базалық мөлшерлемесі 75% -ды құрайды және жыл сайын 10 пайыздық тармаққа өсетін болады. Ең төменгі жалақының базалық мөлшерлемесі 60% -дан басталып, жылына 7,5 тармаққа өсетін болады. Екі ставка да 200% -дан аспауы тиіс. Әр жас үшін үлкен сома беретін формуланы таңдайды.
Бұдан басқа, енді шектерді төмендету мүмкін емес. Егер өткен жылы 30 жастағы салымшы үшін шекті шартты түрде бес миллион теңге болса, келесі жылы ол кем дегенде төмен болмайды және болжамды инфляциядан бес пайыздық тармаққа жоғары болады.
Есеп айырысу үшін табыстылық жылдық 9% деңгейінде, төлемдерді индекстеу — 8% деңгейінде салынды. Өмір сүру ықтималдығы БҰҰ өлім-жітімінің болжамды кестелері бойынша есептеледі.
