Freedom Holding Corp. негізін қалаушы әрі бас атқарушы директоры Тимур Турлов доллар бағамы 400 теңгеден төмен түсуі мүмкін деп есептейді.
ITS IDEAS конференциясында ол мұндай сценарийді жоғары пайыздық мөлшерлемелермен, шетелдік инвестициялар ағынымен және инфляцияның баяулауымен байланыстырды. Бұл болжам аталған жағдайлардың сақталуына тәуелді. Кәсіпкер келтірілген сөздерінде доллардың бұл деңгейге қашан жетуі мүмкін екенін нақтыламады, бірақ келесі негізгі факторлармен байланыстырды:
Қазақстанда номиналды және нақты (инфляцияны ескергендегі) пайыздық мөлшерлемелер өте жоғары деңгейде қалып отыр. Мәселен, мемлекеттік бағалы қағаздардың (МБҚ) теңгедегі жылдық кірістілігі 16–17%-ды құрайды. Шетелдік инвесторлар алдымен өз валютасын теңгеге айырбастап, осы активтерді сатып алады. Ұлттық валюта нығайған сайын олардың доллармен есептегендегі нақты табысы 40–50%-ға дейін жетеді, бұл елге шетел валютасының үлкен ағынын тудырады. Турлов жыл соңына қарай Қазақстандағы инфляция нарық күткеннен де көбірек төмендеуі мүмкін деп санайды. Соңғы айларда теңгенің ресейлік рубльге қатысты нығаюы сырттан келетін тауарлардың бағасын тежеуге (антиинфляциялық әсер) септігін тигізеді.
Турлов қазақстандықтардың «теңге тек құнсыздана береді» деген психологиялық стереотиптен арылуы керектігін, экономикалық саясат осы бағытта қалса, ұлттық валютаның күшеюін тоқтату қиын болатынын атап өтті..
«Біз қазір Қазақстанда кірістілігі белгіленген құралдар нарығы үшін таңғажайып кезеңде өмір сүріп жатырмыз. Бір жағынан, айырбас бағамының өзгеруі аясында тез төмендеп жатқанымен, инфляция бұрынғысынша айтарлықтай жоғары күйінде қалып отыр. Оның үстіне теңгенің долларға қатысты айтарлықтай нығаюы ғана емес, рубльге қатысты соңғы екі-үш айда болған нығаюы да маңызды. Бұл алдағы бірнеше айда инфляцияға қарсы әсер етуі мүмкін», — деді ол ITS IDEAS 2026: Markets in Motion ашылуында сұрақтарға жауап бере отырып.
Тимур Турлов биылғы жылдың соңына қарай инфляцияның айтарлықтай бәсеңдеуін күтетінін атап өтті.
«Бәлкім, инфляцияның құлдырауы бәрі күткеннен әлдеқайда күшті болуы мүмкін. Сонымен бірге бізде өте жоғары номиналды және нақты мөлшерлемелер, сондай-ақ шетелдік инвестициялардың — портфельдік те, тікелей те, сондай-ақ мемлекеттік те, жеке секторға да орасан зор ағыны сақталып отыр. Жай ғана бүкіл валюта бізге келеді. Мен өткен жылдың соңында бағам бір доллар үшін 500 теңгеден күштірек болады деп айтқан кезде оған ешкім сенбеді. Егер біз осылай әрекет етуді жалғастыратын болсақ, бізде доллар үшін 400 теңгеден артық бағам болады», — деп баса айтты ол.
Оның пікірінше, ұлттық валютаны ревальвациялау (нығайту) процесін тоқтату қиын болады.
Бұл ретте ол мемлекеттік бағалы қағаздарға салымдар бойынша нақты кірістілікті олар бойынша кірістіліктің өзін есепке ала отырып, жылдық 40-50% деп бағалады.
